İkindi

İkindi Namazı Nedir?

İkindi (Asr), günde beş vakit kılınan farz namazların üçüncüsüdür; öğleden sonra geç vakitte kılınır. 4 rekat farztan oluşur. İkindi'nin farzından önce veya sonra müekked sünneti yoktur, ancak öncesinde 4 rekat gayri müekked sünneti vardır. Hem Kuran'da hem Sünnet'te kendisine verilen özel önem bakımından namazlar arasında benzersizdir.

İkindi Vakti

İkindi vakti, cismin gölgesinin kendi boyuna eşit olduğu an (öğle vakti bittiğinde) başlar ve güneşin batışına kadar devam eder. Bu pencere içinde:

• Tercih edilen vakit (ihtiyârî): Cismin gölgesi kendisine eşit olduğu andan gölgenin iki katına ulaşmasına kadar
• Câiz vakit (cevâzî): Gölgenin iki katından güneşin batışından az öncesine kadar

Güneş sararıp batmaya yaklaştıktan sonra ikindi kılmak şiddetle kerih görülmüştür. Hz. Peygamber (s.a.v.) böyle kılınan namazı "münafıkların namazı" olarak nitelendirmiştir.

Kuran'da İkindi — Orta Namaz

Kuran özellikle emreder: "Namazlara, özellikle orta namaza (es-salâtü'l-vusta) devam edin. Allah'a gönülden boyun eğerek namaza durun." (Bakara 2:238). Hz. Ali (r.a.), İbn Abbas (r.a.) ve dört mezhep imamı dahil çoğu klasik âlim ikindiyi "orta namaz" olarak tespit etmiştir.

Bu vakte adanmış tam bir sure vardır — Asr Suresi (103. sure), Kuran'ın en kısa surelerinden biri ama kurtuluşun tam sistemini kapsar: "Asra andolsun ki, insan gerçekten ziyandadır. Ancak iman edenler, salih amel işleyenler, birbirlerine hakkı tavsiye edenler ve sabrı tavsiye edenler müstesna."

Hadis'te İkindi

• "Kim ikindi namazını (kasten) terk ederse, ailesini ve malını kaybetmiş gibi olur." (Buhârî 552)
• "Kim ikindi namazını terk ederse, ameli boşa gider." (Buhârî 553)
• "İki serin namazı (sabah ve ikindi) kılan cennete girer." (Buhârî 574)
• "Gece ve gündüz melekleri Fecir ve İkindi'de birbirleriyle karşılaşırlar; İkindi vaktinde Allah'a yükselirler. Allah onlara — kendi en iyi bildiği hâlde — 'Kullarımı nasıl bıraktınız?' diye sorar. Derler ki: 'Onları namazda bıraktık, namazda iken de geldik.'" (Buhârî 555, Müslim 632)

İkindi Nasıl Kılınır?

1. 4 rekat gayri müekked sünnet — isteğe bağlı ama tavsiye edilir, sessiz
2. Ezan ve İkamet
3. 4 rekat farz — imam sessizce okur (öğle gibi)

İkindi'nin farzından sonra sünnet yoktur; güneş batışına yakın nafile kılmak yasaklı vakitlerdendir (yalnızca kaza namazları câizdir).

"Geç İkindi" Uyarısı

Hz. Peygamber (s.a.v.) buyurdu: "İşte bu münafığın namazıdır — güneş şeytanın iki boynuzu arasında olana kadar oturur, sonra kalkar ve dört (acele rüku) gagalar; içinde Allah'ı pek az anar." (Müslim 622). Bu, ikindiyi güneş sararıncaya kadar geciktirmeye karşı uyarıdır — gaflet ve münafıklığa benzeyiş alâmetidir.

Sıkça Sorulan Sorular

İkindi neden "orta namaz" denir?

Çoğu âlim, Kuran 2:238'de zikredilen orta namazı ikindi olarak tespit etmiştir; çünkü iki gündüz namazı (Fecir/Öğle) ile iki gece namazı (Akşam/Yatsı) arasındadır. Hz. Ali (r.a.) Hendek Savaşı günü Hz. Peygamber (s.a.v.)'in ikindiye açıkça orta namaz dediğini nakletmiştir.

İkindiyi akşamla birleştirmek üzere geciktirebilir miyim?

Hayır, sefer (özel durumlarda) veya zaruret dışında olmaz. Güneş battığında ikindi vakti bitmiş olur ve namaz kazaya kalır.

İkindiyi kaçırmak neden bu kadar ağır?

İkindi çoğu insanın işgününün sonuna denk geldiği için — dünya meşgalesi ortasında zikir kaybını temsil eder. Aynı zamanda melekler vardiya değiştirip namazı şahit alırken meydana gelir.